Lista zniczy

Krzyż upamiętniający miejsce rozstrzelania w 1943 roku

Miejscowość

Łopuszka Wielka

Cmentarz / miejsce pamięci

-

Dokładna lokalizacja

-

Data upamiętnienia

12 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Św. Jana Kantego w Łopuszce Wielkiej

Współrzędne

49,93822, 22,39641

Opis miejsca pamięci

Krzyż wykonany jest z metalu, ma prostą, nowoczesną formę i osadzony jest na niewielkim, utwardzonym podłożu. Jego ramiona i pion tworzą symetryczną konstrukcję, a u podstawy znajduje się miejsce na znicze i kwiaty. Obok krzyża znajduje się tablica z imionami osób pomordowanych.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Serce wykonano w barwach narodowych – biało-czerwonych – i ozdobiono wstążkami symbolizującymi pamięć, szacunek oraz wdzięczność wobec ofiar II wojny światowej.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Najbardziej poruszyła nas świadomość, że tragiczne wydarzenia z 6 marca 1943 roku rozegrały się w naszej własnej miejscowości i dotknęły zwykłych mieszkańców – rodzin, sąsiadów i przodków obecnych uczniów. Szczególne emocje wzbudził fakt brutalnej egzekucji 19 osób jako odwetu okupanta oraz to, że podobny los spotkał także mieszkańców sąsiednich wsi. Uświadomiliśmy sobie, jak bliska i osobista jest historia, o której często uczymy się jedynie z podręczników.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o tych bohaterach jest ważna, ponieważ przypomina nam o odwadze, poświęceniu i cenie, jaką ludzie zapłacili za wolność Ojczyzny. Dzięki zachowywaniu tej pamięci oddajemy hołd ofiarom wojny, uczymy się szacunku do historii oraz uświadamiamy sobie, że dzisiejszy pokój i niepodległość nie są dane raz na zawsze. To także sposób na przekazywanie wartości patriotycznych kolejnym pokoleniom i budowanie tożsamości narodowej.

Czego się nauczyliśmy

Nauczyliśmy się, jak ważne jest pielęgnowanie pamięci historycznej i dbanie o lokalne miejsca pamięci. Zrozumieliśmy, że historia nie dotyczy tylko wielkich wydarzeń i znanych postaci, ale także zwykłych ludzi z naszej miejscowości. Udział w akcji uświadomił nam, że wolność i niepodległość zostały okupione cierpieniem wielu osób oraz że naszym obowiązkiem jest przekazywanie tej wiedzy i pamięci kolejnym pokoleniom.

Zdjęcia

Zbiorowa mogiła mieszkańców Woli Sczygiełkowej

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Dębnie

Data upamiętnienia

26 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa w Leśnej

Współrzędne

50,89552, 20,98885

Opis miejsca pamięci

Płyta, krzyż z krucyfiksem i dwie tablice z imionami i nazwiskami pomordowanych. Napis: Pomordowani przez oprawców hitlerowskich mieszkańcy wsi Wola Szczygiełkowa dnia 25.05.1943 r.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol pamięci wykonali uczniowie w domu wg zamieszczonej instrukcji.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Najbardziej poruszające było to, że na cmentarzu spoczywają przodkowie uczniów Naszej szkoły. Żyją jeszcze świadkowie tamtych strasznych wydarzeń.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Bohater to nie tylko wybitna jednostka, ale także całe zbiorowości wiejskie, które w czasie II wojny światowej niosły pomoc oddziałom partyzanckim działającym w okolicznych lasach.

Czego się nauczyliśmy

Z wydarzeń, które miały miejsce w Woli Szczygiełkowej w 1943 roku płynie nauka, że wojna to straszna rzecz. Nie straciło na aktualności hasło: Nigdy więcej wojny.

Zdjęcia

Grób Adama Szwarcenberg - Czernego

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz we Wzdole Kolonii

Bohater

Adam Szwarcenberg - Czerny

Stopień / funkcja / rola

kapitan

Lata życia

10 marca 1894 – 1 stycznia 1944

Data upamiętnienia

13 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa w Leśnej

Współrzędne

50,97052, 20,87982

O bohaterze

Urodzony 10 marca 1893 (na grobie jest informacja 1894) roku w Krakowie. Rysownik, karykaturzysta, żołnierz 1 pułku ułanów Legionów Polskich w czasie I wojny światowej. Kawaler orderu Virtuti Militari. Zamordowany przez Niemców w 1943 roku. (na grobie jest informacja: 1944).

Opis miejsca pamięci

Zniszczona płyta i krzyż z krucyfiksem oraz tablica z napisem: Śp. Adam Szwarcenberg - Czerny/ Kapitan W.P. kawalerii Kawaler Virtuti Militari, 1894 - 1944, Skrytobójczo zamordowany prosi o westchnienie do Boga

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol pamięci został wykonany przez uczniów w domu

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Moją uwagę zwrócił szczególnie stan w jakim znajduje się mogiła Pana Kapitana, kawalera orderu Virtuti Militari.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o Adamie Szwarcenberg - Czernym jest kultywowana przez społeczność uczniowską Zespołu Szkół we Wzdole Rządowym. Co roku Jego grób jest porządkowany, stawiane są kwiaty i znicze.

Czego się nauczyliśmy

Inspiracją było zwrócenie uwagi na zły stan mogiły Kapitana, Bohatera obydwu wojen, Pamięć o Bohaterach powinna być przekazywana z pokolenia na pokolenie, nie tylko przy okazji wielkich świąt, ale także na co dzień.

Zdjęcia

Mogiła powstańców z lat 1831 i 1863

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny św. Anny w Lubartowie ul. Szaniawskiego

Dokładna lokalizacja

sektor I, rząd I

Data upamiętnienia

24 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

RCEZ

Współrzędne

51,46324, 22,60461

Opis miejsca pamięci

Grób murowany z dużym murowanym krzyżem. Na pomniku znajduje się napis: "Bohaterom poległym w walce o niepodległość w latach 1831 i 1863"

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Serce wykonano z biało-czerwonych wstążek według wzoru załączonego do projektu. Symbol pamięci uczniowie wykonali na lekcji historii.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Na cmentarzu parafialnym znajduje się wiele grobów żołnierzy walczących w powstaniach narodowych, I wojnie światowej, Bitwie Warszawskiej oraz żołnierzy podziemia antykomunistycznego. Uczniowie Regionalnego Centrum Edukacji Zawodowej w Lubartowie po zapoznaniu się z dziejami bohaterów narodowych spoczywających na cmentarzu, zdecydowała się na upamiętnienie grobu powstańców. Decydującą okolicznością była przypadająca w 2025 roku 195. rocznica wybuchu powstania listopadowego.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pozwala oddać szacunek ludziom, którzy poświęcili swoje życie, zdrowie, młodość i miłość za wolną ojczyznę. Jest wyrazem patriotyzmu lokalnego, gdyż spoczywający tu powstańcy pochodzili z ziemi lubartowskiej i na jej terenie walczyli z zaborcą o wolną Polskę.

Czego się nauczyliśmy

Udział w akcji „Płomień Pamięci” nauczył nas szacunku dla przodków oraz doceniania wolności i pokoju. Dzięki tej inicjatywie i poznaniu historii poległych powstańców uczniowie zrozumieli, że nawet członkowie niewielkiej społeczności lokalnej mogli brać udział w wydarzeniach ogólnokrajowych, takich jak powstanie listopadowe i styczniowe. Uświadomiliśmy sobie również, że bohaterem narodowym można być nie tylko na wielkiej scenie historii, ale także działając lokalnie.

Zdjęcia

Grób Antoniego Pałysiewicza

Cmentarz / miejsce pamięci

Grób znajduje się nad zalewem przy ulicy Kieleckiej.

Bohater

Antoni Pałysiewicz

Lata życia

? – 16 kwietnia 1919

Data upamiętnienia

31 października 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa w Leśnej

Współrzędne

50,94000, 20,95200

O bohaterze

Uczestnik wojny polsko - bolszewickiej, zginął w walkach o Lidę.

Opis miejsca pamięci

Płyta, nad którą umieszczony jest krzyż z żeliwną tablicą: Antoniemu Pałysiewiczowi poległemu za Ojczyznę w wojnie polsko - bolszewickiej d. 16 - IV 1919 r. przeżywszy lat 22. Ten krzyż postawiony w 1933 r. przez Ojca na pamiątkę Synowi.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol pamięci został wykonany przez uczniów na lekcji wychowawczej.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Inspiracją było pokazanie, że mieszkaniec małego Bodzentyna brał udział w wielkich wydarzeniach historycznych.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Antoni Pałysiewicz walczył w wojnie z bolszewikami na Wileńszczyźnie, na terenach, które teraz nie należą do Polski. Zostały one utracone po II wojnie światowej. Jego ofiara nie poszła jednak na marne, gdyż w 1920 r. nawała bolszewicka została powstrzymana w Bitwie Warszawskiej.

Czego się nauczyliśmy

Najważniejszym przesłaniem jest kultywowanie pamięci o bohaterach, którzy pochodzili z Naszego regionu. Żyjąc w Małej Ojczyźnie, tworzyli jednocześnie historię Ojczyzny - Polski. Była to też cenna nauka patriotyzmu.

Zdjęcia

Grób Stanisława Pokrzywki

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Bodzentynie

Dokładna lokalizacja

Sektor B

Bohater

Stanisław Pokrzywka

Stopień / funkcja / rola

strzelec

Lata życia

? – 25 kwietnia 1999

Data upamiętnienia

18 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa w Leśnej

Współrzędne

50,94148, 20,96555

O bohaterze

Uczestnik obrony Westerplatte. Po wojnie mieszkał w Sieradowicach - Parcelach. Odznaczony Srebrnym Krzyżem Orderu Virtuti Militari oraz Honorową Odznaką "Obrońca Westerplatte".

Opis miejsca pamięci

Grób stanowią jasna płyta i czarna tablica z krzyżem. tabliczka z napisem: Tobie Polsko. Wrzesień 1939 r. Grób Westerplatczyka.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol pamięci wykonał prawnuk Pana Stanisława, który jest uczniem Szkoły Podstawowej w Leśnej.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

W tym przypadku o wyborze zadecydowało to, że Pan Stanisław jest pradziadkiem Naszego ucznia.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pan Stanisław Pokrzywka pochodził z Naszej gminy i wraz z kilkudziesięcioma mieszkańcami Naszego województwa walczył w obronie Westerplatte.

Czego się nauczyliśmy

Najważniejszym przesłaniem jest kultywowanie pamięci o bohaterach, którzy pochodzili z Naszego regionu. Żyjąc w Małej Ojczyźnie, tworzyli jednocześnie historię Ojczyzny - Polski. Była to też cenna nauka patriotyzmu.

Zdjęcia

Bratnia Mogiła Bohaterów Poległych w Obronie Ojczyzny w 1920r.

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz Żołnierzy Poległych 1920 roku w Radzyminie

Data upamiętnienia

28 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa nr 2 im. księżnej Eleonory Czartoryskiej w Radzyminie

Współrzędne

52,40039, 21,17061

Opis miejsca pamięci

Kamienny pomnik w formie krzyża, osadzony na solidnym cokole. Na płycie pomnika widoczny jest napis pamiątkowy. Za pomnikiem rosną wysokie, gęste tuje, tworzące naturalną, ciemnozieloną ścianę– nadają one miejscu powagi, ciszy i skupienia. Po bokach widoczne są maszty flagowe.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Papierowe serce widoczne na zdjęciu zostało wykonane przez uczniów klasy VIII. Do pracy wykorzystano paski papieru w kolorach białym i czerwonym.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Uczniowie zwrócili szczególną uwagę na fakt, że upamiętnieni żołnierze byli często bardzo młodymi ludźmi, niewiele starszymi od nich samych, którzy oddali życie w obronie ojczyzny. Duże wrażenie zrobiła na uczniach liczba mogił oraz symbolika krzyży, uświadamiająca skalę ofiary poniesionej podczas wojny.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o bohaterach poległych w 1920 roku jest niezwykle ważna, ponieważ dzięki ich poświęceniu Polska zachowała niepodległość i możliwość samodzielnego rozwoju. Oddali oni życie w obronie wolności, często będąc bardzo młodymi ludźmi, którzy stanęli wobec odpowiedzialności przekraczającej ich wiek i osobiste plany.

Czego się nauczyliśmy

uczniowie nauczyli się, że historia to nie tylko daty i wydarzenia, ale przede wszystkim losy konkretnych ludzi. Zrozumieli, jak wysoką cenę zapłacono za wolność i niepodległość oraz jak ważne jest pielęgnowanie pamięci o tych, którzy oddali życie za Ojczyznę.

Zdjęcia

Głaz pamięci w miejscu Obozu jenieckiego uczestników III Powstania Śląskiego

Cmentarz / miejsce pamięci

Nysa, Plac I.J.Paderewskiego, miejsce obozu jenieckiego

Data upamiętnienia

26 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa nr 1 im. Kawalerów Orderu Uśmiechu w Nysie

Współrzędne

50,47122, 17,33219

Opis miejsca pamięci

Głaz upamiętniający ofiary oraz trudną przeszłość miejsca jest zlokalizowany w mało widocznym miejscu przy krzaczastej roślinności na skraju placu obecnie noszącego imię I. J. Paderewskiego. Historia miejsca jest słabo znana lokalnym mieszkańcom, od 1981 r upamiętniona głazem.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Poznając historię uczestników Powstań Śląskich emocjonalnie jako wyraz pamięci ozdobiliśmy znicz sercem z biało-czerwonej wstążki.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Historia miejsca pamięci jest mało znana. Uczniowie klasy siódmej pomimo codziennych spacerów w drodze do szkoły o niej wcześniej nie słyszeli. Informacje o ilości ofiar obozu nie są jasne.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Ponieważ jest mało znana, a bohaterowie ci walczyli o polskość Śląska.

Czego się nauczyliśmy

Odwiedziliśmy wcześniej wystawę o powstańcach śląskich, poznaliśmy historię walk o polskość. Nauczyliśmy się szacunku i pamięci, refleksji nad miejscami, które codziennie mijamy.

Zdjęcia

Miejsce Zbrodni w Piaśnicy

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz - Miejsce Pamięci w Piaśnicy

Data upamiętnienia

27 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Wiktora Czapiewskiego w Rekowie Górnym

Współrzędne

54,67581, 18,18431

Opis miejsca pamięci

Zdjęcie przedstawia jedną z wielu mogił zbiorowych w Piaśnicy. Nad mogiłą umieszczono krzyże, na których znajdują się zdjęcia i dane zidentyfikowanych ofiar. Na mogile cytat z Psalmu 32.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Serce dekorujące znicz przygotowały dzieci na świetlicy szkolnej.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Zaskakujący jest ogrom zbrodni hitlerowskiej w Piaśnicy. Okupanci niemieccy przeprowadzali w latach 1939–1940 masowe egzekucje ludności cywilnej. Piaśnica była największym po KL Stutthof miejscem kaźni na Pomorzu w okresie II wojny światowej. Odnaleziono 26 masowych grobów, w których pochowano 12 - 14 tys. zamordowanych ludzi, także dzieci. Jest to również miejsce śmierci patrona naszej szkoły - Wiktora Czapiewskiego.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Warto pamiętać o zbrodni w Piaśnicy, ponieważ pokazuje ona skalę okrucieństwa niemieckiej okupacji i przypomina o losie niewinnych ofiar. Pamięć o tych wydarzeniach jest ważna, aby oddać hołd zamordowanym oraz zapobiegać powtarzaniu się podobnych zbrodni w przyszłości.

Czego się nauczyliśmy

Nauczyliśmy się szacunku do ofiar, o których należy pamiętać, a także prawdy historycznej oraz odpowiedzialności – wizyta w takim miejscu uczy, że nienawiść, propaganda i brak sprzeciwu wobec zła prowadzą do tragedii.

Zdjęcia

Grób Majora Jerzego Ursyn Niemcewicza

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Pęcicach ul. Parkowa

Dokładna lokalizacja

Sektor B, rząd VII, miejsce 14

Bohater

Jerzy Ursyn Niemcewicz

Stopień / funkcja / rola

Major

Lata życia

15 września 1892 – 10 września 1951

Data upamiętnienia

25 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Marii Dąbrowskiej

Współrzędne

52,15215, 20,84778

O bohaterze

W okresie I wojny światowej żołnierz Legionu Puławskiego oraz 1. Pułku Ułanów Krechowieckich. Brał czynny udział w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 r., jak też w konspiracji w czasie II wojny światowej.

Opis miejsca pamięci

Grób murowany w złym stanie. W części pionowej grobu wykute informacje o pochowanym, obok murowany krzyż z metalową figurką ukrzyżowanego Chrystusa.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Na lekcji plastyki

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Duża ilość polskich formacji wojskowych w czasie I wojny światowej.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Dlatego, że Polacy w czasie I wojny światowej walczyli w formacjach zbrojnych po obu stronach konfliktu, ale mieli wspólny cel - wolna Polska.

Czego się nauczyliśmy

Dzięki takim ludziom, jak major Ursyn Niemcewicz, Polska trwa.

Zdjęcia

Grób Księdza Wincentego Kuderko

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Pęcicach ul. Parkowa

Dokładna lokalizacja

Sektor B, rząd XIV, miejsce 2

Bohater

Wincenty Kuderko

Stopień / funkcja / rola

Ksiądz

Lata życia

1 sierpnia 1837 – 27 marca 1908

Data upamiętnienia

25 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Marii Dąbrowskiej

Współrzędne

52,15193, 20,84745

O bohaterze

W okresie Powstania Styczniowego (1863-1864) naczelnik powstańczy w Bolimowie. Na swej plebanii przyjmował Powstańców i odbierał od nich przysięgę, tutaj zbierał od parafian ofiary pieniężne na potrzeby Powstania i apelował o wstępowanie do oddziałów powstańczych. W latach 1888-1901 był proboszczem parafii pęcickiej.

Opis miejsca pamięci

Grób w części pionowej zbudowany z granitu (widoczne informacje o pochowanym) i zwieńczony metalowym krzyżem. W części poziomej murowana opaska wokół usypanej ziemi. Przed frontem grobu, jak i za nim, murowane kolumienki połączone metalowymi prętami.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Na lekcji plastyki

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Udział polskiego duchowieństwa w Powstaniu Styczniowym.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o polskim duchowieństwie i uczestnikach Powstania Styczniowego jest ważna z uwagi na ich wkład w polską historię.

Czego się nauczyliśmy

Należy pamiętać o roli wiary w życiu Polaków, szczególnie w okresie zaborów, gdyż dodawała im sił tak w życiu codziennym, jak i podczas walki.

Zdjęcia

Grób Pułkownika Jana Pryzińskiego

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Pęcicach ul. Parkowa

Dokładna lokalizacja

Sektor A, rząd VI, miejsce 12

Bohater

Jan Pryziński

Stopień / funkcja / rola

Pułkownik

Lata życia

21 czerwca 1879 – 6 lutego 1959

Data upamiętnienia

25 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Marii Dąbrowskiej

Współrzędne

52,15173, 20,84789

O bohaterze

Pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego, instruktor Polskich Drużyn Strzeleckich w Krakowie, żołnierz II Brygady Legionów Polskich, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1920 r. Brał udział w III Powstaniu Śląskim oraz w kampanii wrześniowej 1939 r. Starosta powiatu zamojskiego.

Opis miejsca pamięci

Grób płaski, słabo widoczny pośród innych grobów. Na płycie widoczny czarny krzyż oraz tablica z informacjami o pochowanym, jak też jego zdjęcie w mundurze wojskowym.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Na lekcji plastyki

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Uczestnictwo pułkownika Jana Pryzińskiego w licznych walkach o wolność i granice Polski.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Ponieważ zasłużył się dla Polski z jednej strony czynem zbrojnym, z drugiej zaś dbałością o rozwój kraju - rozbudowa infrastruktury miejskiej Zamościa.

Czego się nauczyliśmy

Dzięki taki ludziom, jak pułkownik Jan Pryziński, Polska trwa w Europie.

Zdjęcia

Pomnik-Mauzoleum Żołnierzy Powstania Warszawskiego

Cmentarz / miejsce pamięci

Teren Pomnika-Mauzoleum w Pęcicach ul. Parkowa

Data upamiętnienia

25 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Marii Dąbrowskiej

Współrzędne

52,15610, 20,84796

Opis miejsca pamięci

W partii centralnej wyodrębniony ryzalit w kształcie podwyższonego słupa, zwieńczonego polskim orłem wojskowym według wzoru z 1919 r. (używanym przez żołnierzy Armii Krajowej). Na frontonie ściany znajduje się lista zidentyfikowanych ofiar bitwy oraz inskrypcja: POLEGŁYM NA POLU CHWAŁY 2.VIII.1944.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Na lekcji plastyki

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Prawie połowa z poległych i pomordowanych 91 Powstańców Warszawskich w bitwie pęcickiej 2 sierpnia 1944 r. nie miała 20 lat.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Jest unikalnym miejscem wśród polskich nekropolii: bohaterzy spoczęli tam, gdzie walczyli z oddaniem i poświęceniem. Byli nimi Powstańcy Warszawscy z IV Obwodu AK "Ochota" oraz żołnierze VI Rejonu "Helenów" (Pruszków, Piastów, Ursus), którzy stoczyli 2 sierpnia 1944 r. pod Pęcicami krwawy bój z wojskami niemieckimi.

Czego się nauczyliśmy

Szacunek i pamięć wobec Powstańców Warszawskich, którzy w nierównej walce nie szczędzili krwi i własnego życia dla Ojczyzny.

Zdjęcia

Grób Kapitana Harcmistrza Stefana Jaronia Kowalskiego

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Pruszkowie ul. Cmentarna

Dokładna lokalizacja

Sektor IV, rząd 2, miejsce 18

Bohater

Stefan Jaroń Kowalski

Stopień / funkcja / rola

Kapitan Harcmistrz

Lata życia

2 sierpnia 1915 – 15 czerwca 1979

Data upamiętnienia

25 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Marii Dąbrowskiej

Współrzędne

52,15398, 20,79958

O bohaterze

Kapitan Harcmistrz Stefan Jaroń Kowalski był harcerzem. W okresie II wojny światowej pełnił funkcję Komendanta Hufca "Zielony Dąb" Szarych Szeregów (Pruszków, Piastów, Ursus, Ożarów, Włochy). W 1944 r. uczestniczył w Powstaniu Warszawskim, walcząc w Zgrupowaniu "Leśnik" m.in. o Polską Wytwórnię Papierów Wartościowych. Po wojnie współorganizował Rajd "Po kamienistej drodze" do Pęcic, upamiętniający bitwę pod Pęcicami stoczoną przez Powstańców Warszawskich 2 sierpnia 1944 r. z siłami niemieckimi.

Opis miejsca pamięci

Grób jest masywny, odsunięty nieco od alei cmentarnej. Pochowane są w nim osoby z rodziny Kowalskich, Samorajów, Zagórskich. Wieńczy go pod środku murowany krzyż, obok którego znajdują się tablice z informacjami o spoczywających w nim ludziach. Widoczne zdjęcie Stefana Jaronia Kowalskiego.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Na lekcji plastyki

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Dbanie o podkomendnych i poświęcenie się dla nich w okresie Powstania Warszawskiego.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Kapitan Harcmistrz Stefan Jaroń-Kowalski to pedagog, harcerz, żołnierz, krajoznawca, pielgrzym, a nade wszystko wielki przyjaciel młodzieży. Poprzez swoją działalność jest bohaterem Warszawy, Pruszkowa i Pęcic.

Czego się nauczyliśmy

Nie byłoby takiej Polski, jak jest obecnie, gdyby nie Szare Szeregi i ludzie tacy, jak Stefan Jaroń Kowalski - oddani Bogu i Ojczyźnie, kształtujący młodzież w duchu mądrości (właściwe wykształcenie), sumienności, szacunku wobec starszych i pracy dla Polski.

Zdjęcia

Grób Jana Kantego Motyki

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz Komunalny w Grybowie

Dokładna lokalizacja

Kwatera VI - B "Stary Cmentarz"

Bohater

Jan Kanty Motyka

Stopień / funkcja / rola

żołnierz polskich sił powietrznych RAF- u

Lata życia

6 października 1916 – 22 lutego 2004

Data upamiętnienia

8 grudnia 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa nr 1 w Grybowie

Współrzędne

49,62498, 20,93824

O bohaterze

Urodził się w Grybowie. Uczestnik walk kampanii wrześniowej. Żołnierz polskich sił powietrznych RAF-u w Wielkiej Brytanii i uczestnik bitwy o Anglię. Był mechanikiem samolotowym. Niestety nie mieliśmy przyjemności osobiście rozmawiać z p. Janem ale nawiązaliśmy kontakt z synem pana Jana i otrzymaliśmy kilka lat temu list w którym napisał do nas i krótko opisał działania swojego taty. Pan Jan został pochowany w Nottingham w Wielkiej Brytanii. Ale chcielibyśmy, aby o Nim pamiętano.

Opis miejsca pamięci

Jest to zwykły grobowiec. Właścicielem grobowca jest inna osoba. Wybraliśmy go, aby upamiętnić naszego bohatera Jana Kantego Motyka pochodzącego z Grybowa i walczącego o naszą wolność.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Przygotowaliśmy czerwony kolor biały i czerwony papieru, wycięliśmy serduszka biało-czerwone i zrobiliśmy dekoracje, pisząc: Pamiętamy!!! Przygotowaliśmy dwa znicze.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Przede wszystkim to, że walczył podczas kampanii wrześniowej i w bitwie o Anglię - pani nam o Nim powiedziała oraz, że pochodził z naszego miasta.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć jest bardzo ważna zwłaszcza, że jest pochowany w Wielkiej Brytanii, a tutaj znajduje się tabliczka upamiętniająca naszego bohatera, dlatego uważamy, że pamięć jest o tym bohaterze bardzo ważna. Nie możemy o nim zapomnieć!

Czego się nauczyliśmy

Współpracy, pracy w grupie, cierpliwości i poszukiwania informacji.

Zdjęcia

Kamień pamięci

Cmentarz / miejsce pamięci

Brak

Data upamiętnienia

27 listopada 2025

Edycja

2025

Współrzędne

51,97942, 20,35054

Opis miejsca pamięci

Pomnik - kamień znajdziemy przed budynkiem Szkoły Podstawowej im. Króla Jana III Sobieskiego w Puszczy Mariańskiej przy ulicy Konstytucji 3 Maja 3. Na kamieniu odczytamy wyryte daty: 1918 - 1933 oraz 11 XI. Ten pomnik został ufundowany w 15. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Serca wykonywali uczniowie klasy ósmej i szóstej podczas lekcji historii. Najpierw obejrzeliśmy wspólnie film edukacyjny, a potem instrukcję wykonania papierowych serc.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

W najbliższej okolicy znajdziemy wiele miejsc poświęconych Polakom, którzy walczyli o to, byśmy żyli w wolnym kraju. Historia jest bliżej nas, niż nam się to często wydaje.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Należy wciąż mówić i przypominać o tym, ile zawdzięczamy naszym, często bezimiennym, bohaterom. Dzięki temu uczymy najmłodszych, jak niezwykle istotna jest znajomość historii.

Czego się nauczyliśmy

Uczniów zaskoczyło to, że nie trzeba szukać miejsc pamięci, bo mogą znajdować się bliżej niż myślimy. Nasi uczniowie koło pomnika przechodzą codziennie w drodze do szkoły. Nauczyliśmy się, że należy pamiętać o tych, którzy poświęcili swoje życie, byśmy mogli mieszkać w wolnym kraju. Była to dla nas ważna lekcja patriotyzmu. Co roku 11 listopada przed pomnikiem składamy kwiaty i zapalamy znicze w bialo-czerwonych barwach.

Zdjęcia

Grób Janusza Hryniewieckiego

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz Parafialny w Nowym Mieście Lubawskim

Bohater

Janusz Hryniewiecki

Stopień / funkcja / rola

starszy saper

Lata życia

12 października 1925 – 4 grudnia 2014

Data upamiętnienia

27 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Zespół Szkół Zawodowych w Kurzętniku

Współrzędne

53,42673, 19,58678

O bohaterze

Walczył podczas powstania warszawskiego, podczas którego został ranny w prawą rękę. Po powstaniu został jeńcem niemieckim (jeniec Stalagu XI B Fallingbostel). Po wojnie służył w Ludowym Wojsku Polskim. Pracował w PGR w Ostródzie pełniąc funkcję zastępcy dyrektora. Odznaczony został Warszawskim Krzyżem Powstańczym oraz Krzyżem Armii Krajowej.

Opis miejsca pamięci

Czarna płyta z pozłacanymi literami, na której widnieją dane zmarłego. Widoczna inskrypcja "ŻOŁNIERZ AK POWSTANIA WARSZAWSKIEGO" . Po lewej stronie metalowy krzyż w kolorze złota.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol wykonany z białych i czerwonych wstążek. Wstążki zostały pocięte na odpowiednie długości po czym sklejone klejem na gorąco.

Nasze refleksje

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o bohaterze przypomina o odwadze i poświęceniu ludzi walczących o wolną Polskę. Dzięki pamięci utrwalamy historię narodową i uczymy się, jak ważna jest wolność i odpowiedzialność za Ojczyznę.

Czego się nauczyliśmy

Wspominając powstańców zachowujemy prawdę historyczną oraz uczymy się szacunku do przeszłości.

Zdjęcia

Obelisk - "Dęby Pamięci" - grób symboliczny

Cmentarz / miejsce pamięci

Grób symboliczny - Kamień z tablicą poświęconą ofiarom zbrodni katyńskiej - ppłk Władysławowi Marcelowi Bukietyńskiemu i por. Janowi Doboszowi

Data upamiętnienia

26 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. Mikołaja Reja w Rejowcu Fabrycznym

Współrzędne

51,12960, 23,35669

Opis miejsca pamięci

Na betonowej podmurówce zbudowanej pośród trzech dębów ( dwa z nich poświęcono ofiarom zbrodni katyńskiej, którzy nie mają swojego grobu - ppłk Władysławowi M. Bukietyńskiemu i por. Janowi Doboszowi, a trzeci upamiętnia 100-lecie odzyskania przez Polskę niepodległości) umieszczono kamienny obelisk.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Symbol pamięci przygotowaliśmy na zajęciach w Szkole Podstawowej im. 4 Brygady Pancernej Wojska Polskiego.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Poruszyły nas przede wszystkim osobiste historie ofiar – ich listy do rodzin, zdjęcia, życiorysy. Wielu z nich było młodymi ludźmi, mieli plany, marzenia, wykonywali różne zawody, a mimo to wszyscy zostali potraktowani jednakowo i bezwzględnie. Inspirujące jest to, że mimo prób wymazania pamięci o Katyniu, prawda przetrwała dzięki rodzinom ofiar, historykom i ludziom dbającym o pamięć narodową.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o ppłk W. M. Bukietyńskim - byłym podprokuratorze przy Sądzie Okręgowym nr IX w Brześciu nad Bugiem i por. J. Doboszu, którzy zginęli w 1940 r. w Charkowie - pokazuje do czego prowadzą totalitaryzm, nienawiść i brak poszanowania praw człowieka. Pamięć o niej ma znaczenie wychowawcze i moralne, przypominanie o tej zbrodni jest formą oddania hołdu tysiącom polskich oficerów, policjantów i przedstawicieli inteligencji, którzy zostali zamordowani tylko dlatego, że służyli swojemu państwu.

Czego się nauczyliśmy

Refleksja o zbrodni katyńskiej pomaga lepiej zrozumieć historię i uczy wrażliwości, odpowiedzialności oraz szacunku dla prawdy.

Zdjęcia

Grób Józefa Więcka

Cmentarz / miejsce pamięci

Cmentarz parafialny w Łące koło Rzeszowa

Dokładna lokalizacja

Grób w sąsiedztwie dużego drewnianego Krzyża i kilku nagrobków z charakterystycznymi metalowymi krzyżami z odchodzącymi od ramion promieniami

Bohater

Józef Więcek

Stopień / funkcja / rola

sierżant

Lata życia

12 marca 1899 – 12 sierpnia 1977

Data upamiętnienia

18 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Zespół Szkół w Łukawcu

Współrzędne

50,09274, 22,10554

O bohaterze

Józef Więcek był żołnierzem legionów w czasie I wojny światowej. Do Legionów wstąpił w 1917r. mając niespełna osiemnaście lat. Został przydzielony do I Bryg. 1 p.II Baon 5 komp. W 1920r. awansował na stopień sierżanta. Brał udział w walkach o Radzymin w czasie wojny polsko-bolszewickiej w 1920r. Za udział w bitwie Warszawskiej został nominowany do orderu Virtuti Militari, a w 1921r. otrzymał Krzyż Waleczny. W czasie II wojny był żołnierzem AK w okręgu rzeszowskim.

Opis miejsca pamięci

Józef Więcek jest pochowany w grobie rodzinnym razem z żoną. Pomnik wykonany jest z czarnego marmuru - dwie tablice a pomiędzy nimi górujący krzyż. Na tablicy znajduje się zdjęcie i dane osobowe Józefa Więcka- nie ma informacji o stopniu wojskowym ani o przebiegu służby wojskowej.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Znicz został przygotowany przez Maję z klasy VIIIB i Michała z klasy IVA -prawnuków Józefa Więcka, udekorowany w barwy narodowe - na biało i czerwono została pomalowana róża znajdująca się na zniczu.

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Projekt "Płomień pamięci" zainspirował uczniów do poszukiwania informacji o wydarzeniach i postaciach z historii lokalnej a nawet rodzinnej.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Pamięć o Józefie Więcku żołnierzu legioniście z czasów I wojny światowej i wojny polsko-bolszewickiej oraz żołnierzu AK w czasie II wojny światowej nawet jeżeli do tej pory była podtrzymywana tylko przez najbliższa rodzinę, może dzięki projektowi "Płomień pamięci" dotrzeć do większego grona odbiorców w tym uczniów naszej szkoły.

Czego się nauczyliśmy

Nauczyliśmy się, że jeszcze wiele mamy do odkrycia o swoich przodkach, że warto poznawać i upowszechniać historię osób związanych z lokalną społecznością . Maja i Michał uczcili pamięć swojego pradziadka - żołnierza. Rozmowy z rodziną , przegląd pamiątek i dokumentów związanych z działalnością ich pradziadka to nie tylko odkrywanie nieznanej powszechnie postaci, ale także lekcja współczesnego patriotyzmu.

Zdjęcia

Miejsce pamięci zbiorowej - obelisk

Cmentarz / miejsce pamięci

Obelisk znajduje się w centrum wsi

Dokładna lokalizacja

Teren Urzędu Gminy Perzów

Data upamiętnienia

24 listopada 2025

Edycja

2025

Dodano przez

Szkoła Podstawowa im. T.Kościuszki w Trębaczowie

Współrzędne

51,27238, 17,80995

Opis miejsca pamięci

Obelisk zawiera motto "Aby mierzyć drogę przyszłą, trzeba wiedzieć skąd się wyszło" /C.K. Norwid/ oraz napis "Pamięci wszystkich, którzy swoje życie i pracę poświęcili dla dobra Gminy Perzów.

Jak uczciliśmy pamięć bohatera

Znicz udekorowano symbolem pamięci, biało-czerwoną wstążką wykonaną jako serce, zgodnie z zasadami akcji „Płomień Pamięci”

Nasze refleksje

Co nas najbardziej poruszyło podczas poszukiwań

Obelisk ten został odsłonięty w 2013 roku i jest to jedyne miejsce na terenie gminy, które upamiętnia tych, którzy poświęcili swoje życie dla naszego regionu.

Dlaczego pamięć o tym bohaterze jest ważna

Miejsce to przypomina o lokalnych bezimiennych bohaterach, którzy walczyli i zginęli w obronie naszej Małej Ojczyzny, dlatego powinniśmy o nich pamiętać.

Czego się nauczyliśmy

Zrozumieliśmy, jak ważna jest pamięć o lokalnych miejscach historii oraz znaczenie indywidualnych gestów pamięci.

Zdjęcia